Đề xuất mới của Bộ Công an về thẩm quyền thu hồi vũ khí, vật liệu nổ

Bộ Công an đã hoàn thành dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ. Trong đó, một trong những nội dung đáng chú ý là đề xuất sửa đổi quy định về thẩm quyền thu hồi vũ khí, vật liệu nổ quân dụng, công cụ hỗ trợ và giấy phép, giấy chứng nhận, chứng chỉ có liên quan.

Ảnh minh họa

Khắc phục bất cập từ thực tiễn

Theo quy định hiện hành, thẩm quyền thu hồi vũ khí, vật liệu nổ quân dụng, công cụ hỗ trợ và giấy phép, giấy chứng nhận, chứng chỉ về quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ, tiền chất thuốc nổ, công cụ hỗ trợ do cơ quan cấp giấy phép thực hiện thu hồi. Theo đó, cơ quan có thẩm quyền gồm cả Cục Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội và Phòng Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội Công an cấp tỉnh.

Qua thực tiễn thực hiện đã phát sinh một số khó khăn đối với cơ quan, tổ chức, đơn vị, doanh nghiệp có trụ sở ở xa hoặc hoạt động tại nhiều địa phương khác nhau.

Khi phải giao nộp vũ khí, công cụ hỗ trợ về Cục Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội, các cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp phải bố trí nhân lực, phương tiện, phát sinh chi phí đi lại, vận chuyển. Đáng chú ý, do tính chất đặc biệt của vũ khí, công cụ hỗ trợ, quá trình vận chuyển phải bảo đảm các yêu cầu nghiêm ngặt về an toàn và thực hiện thủ tục cấp giấy phép vận chuyển để giao nộp.

Điều này không chỉ làm phát sinh chi phí mà còn kéo dài quá trình thực hiện thủ tục, tạo thêm áp lực cho cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp.

Từ thực tế trên, Bộ Công an đề xuất phân cấp toàn bộ hoạt động thu hồi cho Công an cấp tỉnh, trực tiếp là Phòng Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội thực hiện.

Đưa thẩm quyền giải quyết về gần cơ sở

Việc phân cấp thẩm quyền thu hồi về Công an cấp tỉnh có ý nghĩa thiết thực trong quá trình cải cách thủ tục hành chính.

Thay vì phải thực hiện giao nộp tại cơ quan ở Trung ương đối với những trường hợp thuộc thẩm quyền như hiện nay, khi quy định mới được thông qua, cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp có thể thực hiện hoạt động thu hồi tại Công an cấp tỉnh theo thẩm quyền.

Qua đó, giảm quãng đường di chuyển, chi phí vận chuyển, thời gian đi lại và những thủ tục phát sinh; đồng thời hạn chế việc vận chuyển vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ trên quãng đường dài, góp phần bảo đảm an toàn.

Việc phân cấp cũng phù hợp với chủ trương tăng cường phân cấp, phân quyền gắn với xác định rõ trách nhiệm của từng cấp, phát huy tính chủ động của Công an địa phương trong thực hiện nhiệm vụ quản lý nhà nước về an ninh, trật tự.

Đối với lực lượng Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội Công an cấp tỉnh, việc được giao thực hiện toàn diện hoạt động thu hồi cũng tạo điều kiện thống nhất giữa công tác quản lý địa bàn với quản lý vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ, phục vụ hiệu quả công tác phòng ngừa, phát hiện và xử lý các hành vi vi phạm.

Không chỉ phân cấp mà còn tiếp tục đơn giản hóa thủ tục

Cùng với đề xuất thay đổi thẩm quyền thu hồi, dự thảo Luật còn hướng tới cắt giảm một số thành phần hồ sơ trong lĩnh vực quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ.

Theo Bộ Công an, một số thành phần hồ sơ hiện nay còn gồm nhiều loại văn bản, giấy tờ, gây tốn kém thời gian và chi phí cho cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp. Do đó, dự thảo đề xuất cắt giảm một số giấy tờ trong hồ sơ trang bị vũ khí quân dụng, vũ khí thể thao và công cụ hỗ trợ.

Đáng chú ý, đối với thủ tục cấp giấy phép kinh doanh tiền chất thuốc nổ và thủ tục cấp giấy phép xuất khẩu, nhập khẩu tiền chất thuốc nổ, Bộ Công an đề xuất rút ngắn thời gian giải quyết từ 05 ngày làm việc xuống còn 03 ngày làm việc.

Đối với hoạt động kinh doanh công cụ hỗ trợ, hiện doanh nghiệp phải được cấp 02 loại giấy tờ gồm Giấy chứng nhận đủ điều kiện về an ninh, trật tự và Giấy phép kinh doanh công cụ hỗ trợ. Để tạo thuận lợi cho tổ chức, doanh nghiệp, dự thảo đề xuất bãi bỏ thủ tục cấp Giấy phép kinh doanh công cụ hỗ trợ, chỉ thực hiện cấp Giấy chứng nhận đủ điều kiện về an ninh, trật tự theo quy định.

Tạo thuận lợi nhưng không buông lỏng quản lý

Vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ là lĩnh vực đặc thù, liên quan trực tiếp đến an ninh quốc gia, trật tự, an toàn xã hội và tính mạng, sức khỏe con người. Vì vậy, yêu cầu quản lý chặt chẽ luôn phải được đặt lên hàng đầu.

Việc đề xuất phân cấp thẩm quyền thu hồi và cắt giảm, đơn giản hóa một số thủ tục không đồng nghĩa với buông lỏng quản lý. Ngược lại, đây là bước đổi mới phương thức quản lý theo hướng rõ thẩm quyền, rõ trách nhiệm, giảm các khâu trung gian và những thủ tục không cần thiết, từ đó tập trung nguồn lực cho công tác quản lý thực chất.

Phân cấp cho Công an cấp tỉnh cũng giúp cơ quan quản lý nhà nước gần hơn với địa bàn, cơ quan, tổ chức và doanh nghiệp; thuận lợi trong việc nắm tình hình, hướng dẫn thực hiện, kiểm tra, giám sát và xử lý những vấn đề phát sinh.

Có thể thấy, đề xuất mới của Bộ Công an về thẩm quyền thu hồi vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ là một trong những nội dung cụ thể hóa mạnh mẽ chủ trương phân cấp, phân quyền và cải cách thủ tục hành chính. Nếu được thông qua, quy định mới sẽ góp phần giảm thời gian, chi phí tuân thủ pháp luật cho cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp; đồng thời nâng cao trách nhiệm, hiệu lực và hiệu quả quản lý nhà nước ngay tại địa phương.

Thủ tục đơn giản hơn, thẩm quyền gần cơ sở hơn nhưng trách nhiệm quản lý phải chặt chẽ hơn - đó cũng là tinh thần xuyên suốt của việc hoàn thiện pháp luật về quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ, đáp ứng yêu cầu bảo đảm an ninh, trật tự và phục vụ người dân, doanh nghiệp trong tình hình mới.

Theo tài liệu, lý do trực tiếp của đề xuất này là việc giao nộp về cơ quan Trung ương hiện có thể làm phát sinh chi phí vận chuyển, đi lại, yêu cầu bảo đảm an toàn và thủ tục cấp giấy phép vận chuyển; vì vậy Bộ Công an đề xuất phân cấp toàn bộ hoạt động thu hồi cho Công an cấp tỉnh để giảm thủ tục và chi phí tuân thủ. Các đề xuất đi kèm gồm cắt giảm thành phần hồ sơ, rút thời gian giải quyết một số thủ tục từ 05 xuống 03 ngày làm việc và bãi bỏ thủ tục cấp Giấy phép kinh doanh công cụ hỗ trợ.