Trại tạm giam Công an tỉnh Thanh Hóa: Nối nhịp yêu thương, tiếp sức phạm nhân hướng thiện từ chuyển đổi số

Thu hẹp khoảng cách, lan tỏa giá trị nhân văn

Qua màn hình tại phòng thăm gặp trực tuyến của Trại Tạm giam Công an tỉnh Thanh Hóa, chị Trịnh Thị Trang, ở xã Nguyệt Ấn xúc động khi được nhìn thấy người chồng đang chấp hành án. Không còn là những lời hỏi thăm qua điện thoại chỉ nghe được giọng nói, giờ đây, hai người có thể trực tiếp nhìn mặt, trò chuyện và động viên nhau. Với chị Trang, niêm vui giản dị nhất là thấy chồng vẫn khỏe mạnh, tinh thần ổn định để yên tâm cải tạo.

"Qua buổi gặp hôm nay, tôi rất cảm ơn Trại Tạm giam đã tạo điều kiện cho vợ chồng được gặp nhau qua truyền hình trực tuyến. Nhìn thấy chồng khỏe mạnh, tôi mừng lắm. Mong rằng mô hình sẽ tiếp tục được duy trì, nhân rộng để nhiều gia đình có hoàn cảnh như chúng tôi được gặp người thân thuận lợi hơn", chị Trang chia sẻ.

Cuộc gặp tuy diễn ra qua màn hình nhưng mang lại những cảm xúc chân thực, giúp người thân vơi nỗi nhớ mong, phạm nhân có thêm điểm tựa tinh thần.Đó cũng là ý nghĩa mà Trại lạm giam Công an tỉnh Thanh Hóa hướng tới khi đưa công nghệ vào hoạt động chuyên môn, gắn chuyển đổi số với yêu cầu nâng cao chất lượng phục vụ Nhân dẫn.

Trong bối cảnh chuyển đổi số đang diễn ra mạnh mẽ trên nhiều lĩnh vực, việc ứng dụng khoa học, công nghệ vào công tác quản lý giam giữ là yêu cầu thiết thực. Tinh thần Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, cùng mục tiêu xây dựng lực lượng Công an nhân dân chính quy, tinh nhuệ, hiện đại theo Nghị quyết số 12-NQ/TW ngày 16/3/2022 là động lực, tiền đề để các đơn vị chủ động đổi mới phương thức công tác, nâng cao hiệu quả phục vụ người dân.

Thực tiễn tại Trại Tạm giam cho thấy nhu cầu duy trì liên hệ giữa phạm nhân tiến đi với gia đình là rất lớn. Hiện đơn vị đang quản lý 124 phạm nhân. Từ đầu năm 2026, Trại đã giải quyết hơn 300 lượt thân nhân đến thăm gặp, trong đó khoảng 25% trường hợp có người thân ở xa, hoàn cảnh kinh tế khó khăn. Với nhiều gia đình, mỗi lần thăm gặp đồng nghĩa với một chuyển di dài, phát sinh chi phí tàu xe, ăn ở, ảnh hưởng đến công việc mưu sinh. Không ít người vì điều kiện sức khỏe, công việc hoặc khoảng cách địa lý nên không thể thường xuyên trực tiếp đến gặp người thân.

Trong khi đó, sự quan tâm, động viên của gia đình có vai trò quan trọng đối với quá trình giáo dục, cải tạo phạm nhân. Được biết người thân vẫn bình an, được trực tiếp nhìn thấy gương mặt cha mẹ, vợ chồng, con em giúp phạm nhân vơi bớt mặc cảm, ổn định tâm lý và có thêm động lực sửa chữa sai lầm.

Xuất phát từ yêu cầu đó, Trại Tạm giam Công an tỉnh Thanh Hóa đã chủ động triển khai mô hình "Phòng thăm gặp và liên lạc trực tuyến dành cho phạm nhân", trên cơ sở các quy định hiện hành, trong đó có Thông tư số 88/2026/TT-BCA ngày 10/6/2026 của Bộ trưởng Bộ Công an về chế độ thăm gặp, liên lạc và nhận quà của phạm nhân.

Theo quy định, thăm gặp trực tuyến được thực hiện trong những trường hợp đáp ứng điều kiện luật định; liên lạc bằng phương tiện điện tử có kết nối hình ảnh, âm thanh được tố chức theo chế độ riêng. Hai hình thức được phân biệt rõ ràng, bảo đảm không thay thể thăm gặp trực tiếp hoặc làm thay đổi các điều kiện, tiêu chuẩn theo quy định của pháp luật.

Mô hình được bố trí tại khu trung tâm Trại Tạm giam, sử dụng các thiết bị phổ biến như máy tính, màn hình, camera, micro, loa và đường truyền kết nối. Với kinh phí hơn 30 triệu đồng, giải pháp không đòi hỏi đầu tư hạ tầng công nghệ phức tạp nhưng có thể mang lại lợi ích thiết thực, nhất là đối với những gia đình ở xa, điều kiện kinh tế còn khó khăn.

Chuyển đổi số từ những việc thiết thực vì Nhân dân

Để các cuộc gặp trực tuyến diễn ra thuận lợi, đúng quy định, Trại Tạm giam Công an tỉnh Thanh Hóa xây dựng quy trình chặt chẽ từ tiếp nhận đăng ký, xác minh thông tin, bố trí lịch đến tố chức thực hiện và giám sát. Phạm nhân đăng ký người thân theo quy định; đổi với thăm gặp trực tuyền, thân nhân thuộc trường hợp đủ điều kiện cung cấp thông tin, hồ sơ cần thiết để đơn vị kiểm tra, xem xét.Căn cứ điều kiện của từng phạm nhân và lịch đăng ký, lãnh đạo có thẩm quyền phê duyệt lịch cụ thế, thông báo để thân nhân xác nhận.

Trước mỗi cuộc gặp, cán bộ được phân công kiểm tra thông tin người tham gia, thiết bị và đường truyền; tổ chức dẫn giải phạm nhân đến phòng chuyên dụng theo đúng quy trình. Trong suốt quá trình kết nối, cán bộ trực tiếp quản lý, giám sát, kịp thời nhắc nhở hoặc xử lý bằng biện pháp kỹ thuật nếu phát hiện nội dung không phù hợp. Các yêu cầu về bảo vệ bí mật nhà nước, bí mật công tác, dữ liệu cá nhân và an ninh, an toàn cơ sở giam giữ luôn được đặt lên hàng đầu.

Thiếu tá Đỗ Mạnh Tuấn, Phó Trưởng Phân trại Quản lý phạm nhân cho biết, mô hình được triển khai nhằm nâng cao chất lượng thực hiện chế độ, chính sách đối với phạm nhân, đồng thời hỗ trợ công tác giáo dục, cải tạo. Quy trình được thực hiện thông nhất, bảo đảm vừa tạo thuận lợi cho gia đình, vừa duy trì nghiêm ky luật, kỳ cương trong quản lý giam giữ.

Giá trị của mô hình thể hiện sinh động qua câu chuyện của phạm nhân Lê Thúy Hằng ở phường Sầm Sơn, người được gặp bố mẹ đang sinh sống ớ miền Nam qua màn hình.Do khoảng cách địa lý vá hoàn cảnh gia đình khó khăn, việc trực tiếp gặp người thân không phải lúc nào cũng thực hiện được. Nay được nhìn thấy bố mẹ khỏe mạnh, nghe giọng nói thân quen và trực tiếp hỏi thăm tình hình gia đình, Hằng không giấu được xúc động.

"Em rất mừng khi được nhìn thấy bố mẹ vẫn khỏe mạnh. Em nhận thức được những sai lầm của mình, sẽ cố gắng chấp hành tốt nội quy, tích cực lao động, cải tạo để sớm trở về với gia đình", Hằng chia sẻ.

Từ những cuộc gặp như vậy, sự kết nối giữa gia đình và phạm nhân được duy trì, góp phần củng cố niềm tin, giúp người đang chấp hành án có thêm động lực hướng thiện. Đây cũng là điều kiện để gia đình tiếp tục đồng hành với cơ sở giam giữ trong việc động viên người thân chấp hành nghiêm quy định, tích cực cải tạo và chuẩn bị cho quá trình tái hòa nhập cộng đồng.

Cùng với phòng thăm gặp trực tuyến, Trại Tạm giam Công an tỉnh Thanh Hóa còn đầy mạnh ứng dụng công nghệ trong giải quyết thủ tục thăm gặp và tiếp nhận tiền lưu ký cho người bị tạm giữ, tạm giam. Trong 10 tháng đầu năm 2026,Trại đã giải quyết khoảng 5.000 lượt thủ tục thăm gặp thông qua việc khai thác thông tin trên ứng dụng định danh điện tử VNeID. Việc đối chiếu dữ liệu thân nhân đã được tích hợp giúp giảm nhu cầu đi lại để xin xác nhận tại địa phương trong những trường hợp thông tin đáp ứng yêu cầu, qua đó tiết kiệm thời gian và chi phí cho người dân.

Việc tiếp nhận tiền lưu ký qua tài khoản ngân hàng cũng mang lại thuận lợi đáng kể cho những gia đình ở xa. Anh Lê Duy Hòà, ở phường Hà Huy Tập, tỉnh Hà Tĩnh cho biết, quãng đường từ nhà đến Trại Tạm giam Công an tỉnh Thanh Hóa dài hơn 600km cả đi lẫn về. Trước đây, mỗi lần trực tiếp đến gửi tiền lưu ký cho con đều phát sinh chi phí đi lại đáng kể, ảnh hưởng đến công việc mưu sinh.

"Chúng tôi rất phấn khởi khi được Trại Tạm giam tạo điều kiện gửi tiền lưu ký qua tài khoản. Cách làm này thuận tiện, giúp gia đình tiết kiệm chi phí đi lại và chủ động hơn trong việc hỗ trợ người thân", anh Hòa chia sẻ.

Theo Đại tá Nguyễn Tiến Dũng, Giám thị Trại tạm giam Công an tinh Thanh Hóa, việc ứng dụng công nghệ trong các khâu công tác được thực hiện theo chủ trương chuyển đồi số và chi đạo của lãnh đạo Công an tỉnh, hướng đến nâng cao hiệu quả quản lý, giáo dục, cải tạo phạm nhân, đồng thời phục vụ người dân ngày càng tốt hơn.

Để mô hình phát huy hiệu quả lâu dài, đơn vị chú trọng tập huấn cán bộ, hoàn thiện quy trình, kiểm tra điều kiện kỹ thuật và xây dựng phương án xử lý những tình huống phát sinh như mất điện, gián đoạn đường truyền hoặc thông tin người tham gia không trùng khớp. Việc vận hành chỉ được thực hiện khi bảo đảm đầy đủ điều kiện nghiệp vụ, kỹ thuật và được Giám thị quyết định.

Thực tế cho thấy, chuyển đổi số không chỉ nằm ở việc đưa thiết bị, phần mềm vào sử dụng mà quan trọng hơn là giải quyết được những khó khăn từ thực tiễn, giúp người dân tiết kiệm thời gian, công sức và chi phí. Với mô hình phòng thăm gặp trực tuyến, công nghệ trở thành cầu nối bổ trợ cho những hình thức liên hệ truyền thống, trong phạm vi pháp luật cho phép và dưới sự giám sát chặt chẽ của cơ sở giam giữ.

Từ một căn phòng với những thiết bị phổ biến, Trại Tạm giam Công an tỉnh Thanh Hóa đang từng bước cụ thể hóa chủ trương chuyển đổi số bằng cách làm gần gũi, thiết thực. Khi được vận hành đúng quy định, mỗi cuộc trò chuyện qua màn hình không chỉ giúp người thân vơi nỗi nhớ mong mà còn tiếp thêm động lực để phạm nhân nhận thức lỗi lầm, kiên trì cải tạo, hướng đến ngày trở về. Đó cũng là cách chuyển đổi số gắn với tính nhân văn, lấy hiệu quả công tác và sự thuận tiện của Nhân dân làm thước đo./.