Sức sống mới ở bản Cụm, xã Nam Xuân: Khi "luồng gió" chuyển đổi số hòa cùng hơi thở mùa Xuân
Nằm lọt thỏm giữa những dãy núi điệp trùng của xã Nam Xuân (tỉnh Thanh Hóa), bản Cụm từng là một “vùng lõm sóng” kéo dài qua nhiều năm tháng. Ở đây, địa hình thung lũng khép kín như bức tường thành tự nhiên, ngăn chặn hoàn toàn tín hiệu từ các trạm thu phát sóng ở trung tâm xã và vùng lân cận, khiến nơi đây gần như tách biệt với thế giới thông tin bên ngoài.
Thế nhưng hôm nay, sự hiện diện của sóng di động viễn thông đã mở ra một bước ngoặt đầy ý nghĩa. Không chỉ góp phần đổi thay diện mạo kinh tế, giáo dục, nâng cao đời sống tinh thần của người dân, sóng di động còn trở thành “cánh tay nối dài” giúp lực lượng Công an xã bám sát địa bàn, tăng cường quản lý, bảo đảm an ninh trật tự và từng bước hiện thực hóa mục tiêu chuyển đổi số nơi miền sơn cước.
Bản Cụm những ngày chưa có sóng di động giống như một "ốc đảo" bị thời gian bỏ quên. Bao đời nay, 38 hộ dân với 195 nhân khẩu nơi đây sống lặng lẽ, quẩn quanh với nương rẫy theo lối tự cung tự cấp. Khi ấy, sự ngăn cách không chỉ nằm ở những dãy núi đá vôi dựng đứng mà còn ở sự "đói nghèo” về thông tin. Mỗi khi bản có việc đại sự hay có thông báo khẩn từ xã, Trưởng bản phải mất hàng giờ đồng hồ trên những con đường trơn trượt để truyền tin.
Đáng ngại nhất là công tác bảo đảm an ninh trật tự và cứu hộ cứu nạn; nếu chẳng may có người ốm đau hay sự cố bất ngờ trong đêm, việc liên lạc với y tế tuyến trên hay Công an xã là điều rất khó khăn. Cái nghèo, cái khó cứ thế bủa vây khi thu nhập bình quân của dân bản chỉ đạt mức 35 - 37 triệu đồng/người/năm, với tỷ lệ hộ nghèo và cận nghèo chiếm đa số. Con lợn, con gà hay cây luồng làm ra muốn bán được giá cũng khó, bởi bà con hoàn toàn thiếu thông tin.

Lực lượng Công an và doanh nghiệp viễn thông nỗ lực đưa sóng di động đến vùng sâu vùng xa của tỉnh Thanh Hóa
Thế nhưng, mùa Xuân này, khi những cánh hoa đào rừng khoe sắc trên đỉnh Nam Xuân, bản Cụm hôm nay đang đón một mùa Xuân đặc biệt chưa từng có. Sự xuất hiện của sóng di động viễn thông như một luồng sinh khí mới, không chỉ giúp bà con “mở cửa” giao thương, đón Tết ấm no mà còn tạo bước ngoặt trong cải cách hành chính. Thay vì chỉ bàn chuyện hôm nay lên nương thế nào, phát rẫy ở đâu, người dân bản Cụm bắt đầu hào hứng nói về "kinh doanh online". Dưới những mái nhà sàn đơn sơ, một cuộc "cách mạng" trong tư duy sản xuất đang diễn ra.
Dưới sự hướng dẫn tận tình của tổ công nghệ số cộng đồng và đặc biệt là các chiến sĩ Công an xã - những người vốn đã gần dân, sát bản, bà con đã bắt đầu làm quen với những khái niệm tưởng chừng chỉ có ở phố thị. Với chiếc điện thoại thông minh trên tay và vạch sóng 4G căng đầy, những buổi livestream bán nông sản ngay tại cầu thang nhà sàn đã không còn là chuyện xa vời. Hình ảnh người dân tộc Thái, mộc mạc giới thiệu từng gùi lúa nếp nương, từng cây luồng trên mạng xã hội đã thực sự "mở đường" cho nông sản vượt thung lũng.

Công an xã Nam Xuân hướng dẫn người dân sử dụng tiện ích của dịch vụ công trực tuyến
Sóng viễn thông giờ đây không chỉ là phương thức liên lạc, mà đã trở thành "luồng sinh kế mới". Nó giúp người dân cập nhật giá cả từng giờ, kết nối trực tiếp với khách hàng khắp mọi miền mà không cần qua trung gian. Một lộ trình thoát nghèo chân thực và triển vọng đang hiện hữu ngay trên màn hình điện thoại, giúp bà con bản Cụm tự tin bước vào một mùa Xuân ấm no, bền vững.
Sóng về bản mang theo cả "phép màu" cho giáo dục. Tại điểm trường bản Cua, những bài giảng của cô giáo Hà Thị Thu nay đã khoác lên màu sắc mới. Thay vì những dòng chữ khô khan, các em học sinh như Phi Huyền Trang (lớp 5) lần đầu được tiếp cận với thế giới rộng lớn qua những thước phim tư liệu sống động trên Internet.
“Có mạng rồi, chỉ hy vọng các em có cơ hội học tập tốt hơn để tương lai bớt nhọc nhằn”, cô Thu bộc bạch. Ánh mắt lấp lánh của những mầm non vùng cao khi nhìn vào màn hình máy tính chính là minh chứng cho sức mạnh của công nghệ trong việc san bằng khoảng cách vùng miền.
Điểm sáng lớn nhất kể từ khi “phủ sóng” viễn thông chính là sự thay đổi cục diện trong công tác quản lý Nhà nước về ANTT và cải cách thủ tục hành chính. Trong ký ức của bà con bản Cụm, mỗi khi cần làm giấy khai sinh cho con, đăng ký cư trú hay thực hiện các thủ tục xác nhận nhân thân, đó là cả một hành trình đầy gian nan. "Để xuống được trụ sở xã Nam Xuân, chúng tôi phải băng rừng hơn 20km đường đèo dốc, có khi đi từ mờ sáng mà đến trưa mới tới nơi. Nếu thiếu một loại giấy tờ gì, lại phải quay về bản, mất cả ngày trời công xá mà việc vẫn chưa xong", anh Lộc Văn Duyệt nhớ lại những ngày tháng cũ.
Thế nhưng, sự xuất hiện của sóng viễn thông căng đầy đã xóa tan khoảng cách địa lý ấy. Dưới mái nhà sàn hay ngay tại nhà văn hóa bản, những lớp "bình dân học vụ số" được các chiến sĩ Công an xã Nam Xuân tổ chức thường xuyên. Hình ảnh những chiến sĩ mang quân hàm đỏ kiên nhẫn hướng dẫn từng cụ già, từng thanh niên cách kích hoạt tài khoản định danh điện tử trên ứng dụng VNeID đã trở nên quen thuộc.
Giờ đây, chỉ với chiếc điện thoại thông minh, người dân bản Cụm đã có thể thực hiện các dịch vụ công trực tuyến ngay tại nhà. Những thủ tục hành chính phức tạp trước đây nay được rút gọn chỉ bằng vài "điểm chạm". Bà con hào hứng học cách gửi hồ sơ qua Cổng dịch vụ công Quốc gia, cách tra cứu thông tin cá nhân hay thông báo lưu trú trực tuyến.
Việc giải quyết thủ tục "không khoảng cách" này không chỉ giúp người dân tiết kiệm thời gian, tiền bạc mà còn nâng cao tính minh bạch, chính xác. Với người dân bản Cụm, sóng di động chính là chiếc chìa khóa vạn năng, đưa chính quyền đến gần dân hơn, để mỗi người dân dù ở nơi xa xôi nhất cũng được thụ hưởng những tiện ích hiện đại của công cuộc chuyển đổi số quốc gia.
Đại úy Đỗ Bá Thắng, Công an xã Nam Xuân khẳng định: "Việc phủ sóng di động đã giải quyết triệt để 'độ trễ' trong tương tác giữa Công an xã và Nhân dân. Giờ đây, chúng tôi không chỉ nắm chắc địa bàn qua các nhóm Zalo an ninh mà còn hỗ trợ bà con giải quyết thủ tục hành chính 24/7”.
Kết quả đổi thay tại bản Cụm không phải là ngẫu nhiên, mà là “trái ngọt” từ sự chỉ đạo quyết liệt của Tỉnh ủy, UBND tỉnh Thanh Hóa với mục tiêu phủ sóng 100% các thôn, bản trước ngày 31/12/2025. Trong hành trình đó, lực lượng Công an Thanh Hóa đóng vai trò là cơ quan tham mưu nòng cốt, chủ động nhận diện và kiến nghị tháo gỡ những "điểm nghẽn" về hạ tầng viễn thông ngay từ cơ sở. Không dừng lại ở việc tham mưu, lực lượng Công an đã trực tiếp đồng hành cùng các doanh nghiệp viễn thông như Vietel hay VNPT trong việc đảm bảo an ninh, an toàn suốt quá trình thi công trạm BTS tại những địa bàn phức tạp.
Chính nhờ những nỗ lực tham mưu "trúng", "đúng" của lực lượng Công an, đến đầu năm 2026, hàng loạt thôn bản tại Thanh Hóa đã thoát “vùng lõm sóng”, tạo đà cho một cuộc đại chuyển mình về kinh tế - xã hội. Bản Cụm hôm nay chính là một lát cắt sinh động cho thấy: Sóng di động không chỉ đơn thuần là kết nối viễn thông, mà còn là sợi dây gắn kết niềm tin giữa ý Đảng, lòng dân. Những vạch sóng vươn cao giữa mây ngàn Nam Xuân đang gieo xuống mầm mống của sự thịnh vượng, để không một bản làng nào bị bỏ lại phía sau trên hành trình chuyển đổi số hóa của đất nước./.


